Korupcja zagraża procesowi globalnej odbudowy ekonomicznej stanowiąc w dużej mierze wyzwanie dla krajów dotkniętych przez konflikty
Transparency International Polska
Berlin, 17 listopada 2009- W czasie gdy światowa gospodarka zaczęła odnotowywać powolną poprawę, niektóre kraje nadal walczą z utrzymującymi się konfliktami i niestabilną sytuacją. Jest rzeczą pewną, że nie ma na świecie regionu odpornego na korupcję jak pokazuje przedstawiony dzisiaj przez Transparency International Indeks Percepcji Korupcji 2009 (IPK), narzędzie pozwalające ocenić poziom korupcji w życiu publicznym poszczególnych krajów.
„W czasie gdy na wdrażanie pakietów antykryzysowych wykładane są ogromne środki publiczne, a ponadto na całym świecie podejmowane są wysiłki dla zapewnienia pokoju, koniecznością staje się zidentyfikowanie punktów, w których korupcja blokuje dobre rządzenie i standardy przejrzystości, tak aby móc przerwać ten niszczący cykl” powiedziała Huguette Labelle, Przewodnicząca Transprarency International (TI)
Znaczna większość ze 180 krajów ujętych w Indeksie na 2009 rok uzyskała 5 punktów w skali od 0 (postrzegany jako wysoko skorumpowany) do 10 (postrzegany jako posiadający niski poziom korupcji). Indeks Percepcji Korupcji mierzy postrzeganie poziomu korupcji w sektorze publicznym w poszczególnych krajach, bazując na 13 różnych badaniach eksperckich i biznesowych. Tegoroczny Indeks obejmuje swoim zasięgiem 180 krajów, taką samą liczbę jak w poprzednim.
Kruche i niestabilne państwa, dotknięte wojną lub toczącym się konfliktem znalazły się na samym dole rankingu. Są to: Somalia z wynikiem 1.1, Afganistan z wynikiem 1.3, Myanmar (Birma) z wynikiem 1.4 oraz Sudan połączony tym samym rezultatem z Irakiem tj. 1.5. Wyniki te pokazują, że państwami postrzeganymi jako najbardziej skorumpowane są te, które padły ofiarą długoutrzymujących się konfliktów, niszczących infrastrukturę instytucjonalną.
Kiedy najważniejsze instytucje państwowe są słabe lub w ogóle przestają istnieć, mechanizmy korupcyjne wymykają się spod kontroli, a wyprowadzanie publicznych środków stanowi pożywkę dla niestabilności i nieprawości. Korupcja powoduje również spadek zaufania do publicznych instytucji.
Kraje, które znalazły się na samym dole Indeksu nie mogą zostać odsunięte od działań na rzecz ich rozwoju. Rezultaty rankingu pokazują, że istnieje potrzeba wzmocnienia ich podstaw instytucjonalnych. Inwestorzy oraz donatorzy powinni współdziałać ze sobą, wymagając od siebie jednocześnie takich samych standardów przejrzystości i odpowiedzialności jak od swoich beneficjentów.
„Zwalczanie zjawiska korupcji wymaga silnego nadzoru ze strony parlamentów, sprawnego wymiaru sprawiedliwości, niezależnych i doświadczonych agencji anty-korupcyjnych i audytorskich, a także efektywnego prawa, przejrzystości finansów publicznych, dochodów państwa i przepływu środków pomocowych, na równi z wolnymi mediami i aktywnym społeczeństwem obywatelskim” powiedziała Labelle. „Środowisko międzynarodowe musi znaleźć efektywną drogę do udzielenia krajom post-konfliktowym pomocy, tak aby mogły rozwinąć i utrzymać swoje struktury instytucjonalne”.
Najwyższą liczbę punktów w Indeksie Percepcji Korupcji 2009 uzyskały: Nowa Zelandia- 9.4, Dania- 9.3, Singapur i Szwecja – 9.2 oraz Szwajcaria – 9.0. Te rezultaty odzwierciedlają stabilność systemu politycznego, efektywność regulacji dotyczących zapobiegania konfliktowi interesów oraz sprawne funkcjonowanie publicznych instytucji.
Patrząc na wyniki tegorocznego indeksu trzeba podkreślić, iż korupcja nadal rozwija się tam gdzie rządzi nieprzejrzystość, gdzie instytucje państwowe są słabe i gdzie rządy nie wdrożyły anty-korupcyjnych podstaw prawnych.
Nawet dobrze rozwinięte, zindustrializowane państwa nie mogą czuć się w pełni zadowolone: zagrożenia związane z wystąpieniem mechanizmów korupcyjnych często dotyczą prywatnych firm prowadzących działalność na ich terytorium. Tajemnica procedur i transakcji finansowych dotyczy wielu krajów znajdujących się na szczycie rankingu IPK, co silnie zmniejsza wysiłki na rzecz wyeliminowania korupcji i odzyskanie środków pochodzących z przestępstwa.
“Środki uzyskane przy pomocy praktyk korupcyjnych nie mogą odnaleźć dla siebie bezpiecznej przystani. Nadszedł czas na powiedzenie dość wymówkom,” powiedziała Labelle. „ Doceniamy pracę OECD na tym polu, jednakże istnieje konieczność przyjęcia dwustronnych porozumień dotyczących wzajemnej wymiany informacji, aby zakończyć reżim sekretności. Jednocześnie, prywatne firmy muszą zaprzestać funkcjonowania w centrach finansowych postrzeganych jako nielegalne.”
CPI: Przegląd najważniejszych wydarzeń w regionie: Unia Europejska i Europa Wschodnia - plik PDF
Zapraszamy do zapoznania się z całością Raportu na stronie głównej Tranparency International
